Son yıllarda Türkiye’de engelli bireylerin yaşam kalitelerini artırmaya yönelik önemli adımlar atılmakta. Aile odaklı sosyal hizmet politikası çerçevesinde, engelli vatandaşların sosyal çevrelerinden koparılmadan destek alabilmeleri için çeşitli çalışmalar yürütülüyor. Bu bağlamda, Evde Bakım Yardımı ile engelli bireylerin bakım ihtiyaçlarının aileleriyle birlikte karşılanması hedefleniyor. Böylece, engelli bireylerin aile birliği korunarak sosyal hayatta daha aktif bir rol almaları teşvik ediliyor. Son üç yılda bu yardımdan yararlanan 520 bin vatandaş için yaklaşık 143 milyar lira destek sağlandı.

Evde Bakım Yardımı, engelli bireylere ailelerinin yanında bakım hizmeti sunarak onların sosyal ve fiziksel çevreleriyle bütünleşmelerini sağlıyor. Bu yardımdan faydalananlar, engelli bireylerin bakımının aile üyeleri tarafından üstlenilmesi sayesinde hem maddi hem de psikolojik olarak daha fazla destek buluyor. Ailelerin, engelli bireyleriyle olan ilişkileri güçlenirken, bireylerin toplumsal hayata katılımları da artıyor. Ancak, aile yanında bakımı mümkün olmayan engelli bireyler için alternatif çözümler de sunulmakta. Engelli bakım merkezlerinde, yaş, cinsiyet ve engel durumuna göre özelleştirilmiş bakım, rehabilitasyon ve aile danışma hizmetleri veriliyor.

Türkiye'de engelli bireylerin bakımını üstlenen 143 Gündüzlü Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi, toplamda 7 bin 150 kişilik kapasite sunuyor. Bu merkezlerde engelli bireylere, ücretsiz sağlık hizmetleri, rehabilitasyon ve sosyal aktivite programları sağlanıyor. Ayrıca, 145 Umut Evi’nde de engelli bireyler için özel hizmetler sunuluyor. Bu evlerde, 497 engelli bireyin toplumsal hayata aktif katılımı sağlanmakta. Engelli bireylerin ihtiyaç duyduğu sosyal hizmetlerin yanı sıra, bu merkezlerde sosyal etkileşim ve dayanışma ortamları da oluşturulmakta.

Aile odaklı bakım hizmetlerinin yanı sıra, engelli bireylere istihdam desteği sağlanması da önemli bir husus. 2002 yılından bu yana kamu kurumlarına yerleştirilen engelli birey sayısı 82 bin 626’ya ulaştı. Bu kapsamda, engelli bireylerin eğitim seviyelerine uygun kadrolara yerleştirilmeleri için Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı (EKPSS) teşvik ediliyor. Ayrıca, EKPSS sınav ücreti de Bakanlık tarafından karşılanarak engelli bireylerin bu fırsatlardan daha kolay yararlanmaları sağlanıyor.

Engelli bireylerin üretken olmaları ve topluma entegre olmaları hedefleniyor. Bu doğrultuda, özellikle işgücü piyasasında istihdamı zor olan zihinsel ve ruhsal engelliler için korumalı iş yeri modeli uygulanıyor. Bu iş yerlerinde çalışan engelli bireylere, her bir çalışan için ücret teşviki sağlanarak ekonomik olarak destekleniyor. Böylece, engelli bireylerin çalışma hayatına katılımları teşvik ediliyor ve onların bağımsız bir yaşam sürmeleri için gerekli olan finansal destek sağlanıyor.

Engelli bireylerin bilgi ve hizmetlere erişimini kolaylaştırmak amacıyla, Türkiye genelinde 53 ilde 76 Türk İşaret Dili Tercümanı ile hizmet veriliyor. Bu hizmet, özellikle işitme engelli bireylerin toplumsal hayata daha aktif katılımlarını sağlamak için büyük önem taşıyor. Bunun yanı sıra, toplumsal hayatın her alanında iletişim engellerinin önüne geçmek amacıyla AİLEM Engelsiz İletişim Merkezi gibi görüntülü çağrı hizmetleri sunuluyor. Bu merkez, ihtiyaç duyulan her durumda ücretsiz çeviri hizmeti sağlayarak engelli bireylerin iletişim kurma yeteneklerini artırıyor.

Sonuç olarak, Türkiye’deki engelli bireyler için sunulan sosyal hizmetler ve destekler, onların yaşam kalitelerini artırmayı ve toplumsal hayata katılımlarını sağlamayı hedefliyor. Evde Bakım Yardımı gibi programlar, ailelerin engelli bireylerle olan ilişkilerini güçlendirirken, aynı zamanda engelli bireylerin bağımsız bir yaşam sürmelerine olanak tanıyor. Ancak, bu alanda atılacak daha çok adım ve geliştirilmesi gereken stratejiler bulunmakta. Engelli bireylerin toplumsal hayata tam anlamıyla entegre olabilmeleri için sürdürülebilir politikalar ve uygulamalar büyük bir önem taşıyor.